Ragnar segir eina merkustu nýjung síðustu ára vera svokallaðan Super Spectral Forensic Scope, sem er sambland hátæknimyndavélar og fjölbylgjuljósgjafa. Með tækinu sé hægt að greina á örskotsstundu efni sem ekki eru sjáanleg með berum augum, svo sem blóð, sæði, hár, þræði og púðuragnir.
„Þú kveikir einfaldlega á tækinu og velur hvaða efni þú ert að leita að. Það leiðir þig áfram og gerir ósýnileg spor sýnileg,“ segir Ragnar. Hann bendir á að til dæmis verði púðuragnir sýnilegar sem gráar doppur á dökkum fleti og þurrkað blóð komi skýrt fram þrátt fyrir að vera nánast ósýnilegt.
Sparar tíma og eykur nákvæmni
Að sögn Ragnars getur tæknin stytt rannsóknartíma verulega. Hefðbundin vettvangsrannsókn, til dæmis í kynferðisbrotamáli í bifreið, geti tekið allt að 40–45 mínútur með eldri aðferðum.
Með nýja búnaðinum sé hins vegar hægt að greina strax hvort ummerki séu til staðar og beina rannsókninni í rétta átt. „Þetta sparar bæði tíma og kostnað og minnkar líkur á að mikilvægar vísbendingar fari fram hjá rannsakendum,“ segir hann.
Tækið kostar um 6–7 milljónir króna en Ragnar telur það fljótt borga sig upp, sérstaklega í rannsóknum á alvarlegum brotum.
DNA-ryksugan leysir gömul mál
Ein stærsta bylting síðustu ára er þó svokölluð DNA-ryksuga, M-Vac, sem getur safnað lífsýnum af stórum flötum með mun skilvirkari hætti en áður.
Í stað þess að taka sýni með bómullarpinnum á fáum stöðum sogar tækið upp efni af heilu svæði. Þessi tækni hefur meðal annars verið notuð til að leysa áratugagömul mál erlendis, enda má greina lífsýni jafnvel áratugum eftir að þau urðu til, ef þau hafa verið rétt varðveitt.
Þrívíddarskannar og drónar breyta vettvangsvinnu
Lögreglan hefur jafnframt tekið í notkun nýja þrívíddarskanna og dróna sem gera kleift að endurgera vettvang nákvæmlega í þrívídd. Ragnar segir nýja skannann allt að tífalt hraðari en eldri búnað.
Þetta hafi meðal annars í för með sér að hægt sé að stytta lokanir á vegum verulega við rannsóknir á umferðarslysum, auk þess sem gögnin verði aðgengilegri fyrir dómstóla, verjendur og aðra sem koma að málum.
„Lyktarskyn“ fyrir rannsóknir
Þróunin stoppar þó ekki þar. Ragnar nefnir að erlendis sé unnið að tækni sem geti greint efnasambönd í umhverfi og þannig staðfest hvort einstaklingur hafi verið á ákveðnum stað.
„Þetta er eins og að reyna að búa til tæki sem virkar eins og lyktarskyn hunda,“ segir hann og bætir við að slíkar lausnir gætu gjörbreytt rannsóknaraðferðum í framtíðinni.
Ragnar segir ljóst að ný tækni skipti sífellt meira máli við rannsókn alvarlegra brota, svo sem kynferðisbrota, manndrápa og skotárása. Með réttum búnaði sé hægt að greina sönnunargögn hraðar, nákvæmar og með minni tilkostnaði en áður.
„Þetta eru öflug verkfæri í verkfærakistunni okkar og geta skipt sköpum þegar mest á reynir.“
