Að hans mati er staðan orðin þannig að spyrja verði alvarlegra spurninga um jafnt aðgengi barna að íþróttum. Hann sagði að nú væri samfélagið komið á ákveðin tímamót og að hættan væri raunveruleg á að kostnaðurinn þrengi að þátttöku þeirra barna sem ekki koma af efnameiri heimilum.
Landsbyggðin tekur stærra högg
Willum Þór sagði umræðuna meðal annars hafa kviknað af krafti eftir að félög á landsbyggðinni tóku sig saman og bentu á hversu þungur róðurinn væri orðinn. Hann nefndi þar félög eins og Hött, Sindra, Vestra, Tindastól og Þór á Akureyri, sem öll finndu sterkt fyrir hækkandi ferðakostnaði, gistikostnaði og uppihaldi þegar börn og unglingar færu á mót.
Að hans sögn er staðan einfaldlega önnur utan höfuðborgarsvæðisins. Þar leggjast ferðir og gisting miklu þyngra á foreldra og félög, og það sé einmitt þar sem vandinn birtist hvað skýrast.
Forvarnir og lífsheilsa, ekki bara afrek
Willum Þór lagði ríka áherslu á að íþróttir barna ættu fyrst og fremst að snúast um forvarnir og lífsheilsu. Hann sagði mikilvægt að horfa ekki bara á toppinn á ísjakanum, afreksfólkið og fyrirmyndirnar, heldur á stóru myndina: að börn fái tækifæri til að taka þátt, hreyfa sig og finna sína grein.
Að hans mati er það kjarninn í málinu. Ef ekki tekst að verja þann grunn, þá veikist líka afreksstarfið síðar meir. Hann sagði að afreksmennskan kæmi seinna, en grunnurinn yrði að vera breiður og opinn öllum.
Vill líka skoða mótahaldið og skipulagið
Willum Þór tók undir að íþróttahreyfingin þyrfti sjálf að horfa inn á við. Hann sagði það vera fullkomlega réttmæta spurningu hvort mótahald, ferðalög og skipulag hefðu sums staðar þróast í þá átt að kostnaðurinn væri orðinn of mikill fyrir fjölskyldur.
Hann sagði að eitt af því sem nú væri sérstaklega til skoðunar væri einmitt mótahald, skipulag og það hvernig jafnt aðgengi yrði tryggt í raun en ekki bara á blaði. Hann tók einnig undir að sérhæfing gæti hafist of snemma og benti á að rannsóknir sýndu að börn hefðu gagn af því að prófa sem flest áður en þau festu sig í einni grein.
Ríkið yrði að koma mun sterkari inn í þennan málaflokk, að mati Willums sem sagði sveitarfélög almennt leggja tiltölulega mikið til íþróttastarfs, en að ríkið hefði að hans mati verið of mikið á hliðarlínunni.
Hann nefndi sem dæmi að ferðasjóður íþróttahreyfingarinnar væri langt frá því að mæta raunverulegum kostnaði. Að hans sögn væri styrkhæfur ferðakostnaður í kringum milljarð króna, en ferðasjóðurinn sjálfur aðeins brot af þeirri upphæð.
Fjárfesting í börnum léttir á velferðarkerfinu síðar
Willum Þór sagði að íþróttahreyfingin væri ekki bara frístundakerfi heldur stór hluti af velferð og samfélagsgerð landsins. Hún snerti nánast öll heimili landsins og byggðist að verulegu leyti á sjálfboðaliðastarfi.
Að hans mati þarf að líta á stuðning við barnaíþróttir sem fjárfestingu í framtíðinni. Með því að styrkja þátttöku barna og unglinga í íþróttum sé verið að styðja við lýðheilsu, draga úr álagi á velferðarkerfið síðar meir og byggja upp sterkara samfélag.
Willum Þór sagði að ÍSÍ væri þegar farið af stað í víðtæka stefnumótunarvinnu um allt land. Þar væri markmiðið að ræða fyrir hverja íþróttahreyfingin ætti að vera, hvernig hún ætti að virka og hvaða breytingar þyrfti að ráðast í.
Hann sagði að þar færi fram eins konar landsfundur í áföngum, þar sem kallað væri eftir samtali við íþróttafólk, félög og hreyfinguna sjálfa. Niðurstaðan úr þeirri vinnu ætti svo að leggja grunn að endurskoðun á skipulagi og áherslum.
Segir ekki hægt að bíða mikið lengur
Þótt Willum Þór hafi ítrekað að íþróttahreyfingin hefði byggt upp öflugt starf um land allt var tónninn líka skýr: kostnaðurinn er orðinn of mikill og staðan kallar á breytingar.
Kjarninn í máli hans var sá að ekki væri nóg að viðurkenna vandann. Bæði íþróttahreyfingin og stjórnvöld yrðu að bregðast við, annars gæti þróunin orðið sú að skipulögð íþróttaiðkun barna verði sífellt meira á færi þeirra sem hafa efni á henni.
