Ívar Guðmunds
Ívar Guðmunds
12:15 - 13:00

Núna

Robbie Williams

Strong

Næst

Lewis Capaldi

Almost

Grind­víkingar segja erfiðara að berjast við stjórn­völd en að lifa með náttúruvá

Bítið skrifar
Grind­víkingar segja erfiðara að berjast við stjórn­völd en að lifa með náttúruvá
Dagmar Valsdóttir og Eva Lind Matthíasdóttir, báðar búsettar í Grindavík, gagnrýndu í Bítinu á Bylgjunni nýjustu tilmæli Grindavíkurnefndar harðlega og sögðu að enn á ný væru teknar stórar ákvarðanir um Grindvíkinga án þess að hlustað væri á þá sjálfa. Tilmælin ganga út á að ekki sé æskilegt að hefja skólastarf í Grindavík í haust og að ekki sé mælt með því að barnafjölskyldur flytji aftur í bæinn meðan óvissa varir.

Þær sögðu báðar að þetta hefðu verið mikil vonbrigði, ekki síst þar sem bæjaryfirvöld hefðu þegar unnið með þann möguleika að skólastarf hæfist á ný í haust. Dagmar sagði að það hefði legið fyrir í fjárhagsáætlunargerð bæjarins og að auglýst hefði verið eftir skólastjóra áður en andstaðan úr þessari átt varð sýnileg. Hún lagði þó áherslu á að um tilmæli væri að ræða en ekki formlegt bann.

Vilja fá að taka ákvörðun sjálf fyrir sín börn

Stærsti ágreiningurinn í máli þeirra sneri að því hver ætti að fá að taka lokaákvörðunina. Eva Lind sagði Grindvíkinga orðna þreytta á því að stöðugt væri ákveðið „um okkur og fyrir okkur en án okkar“. Þær sögðu báðar að öryggi væri algjört forgangsmál, en að þær treystu sér engu að síður til að meta stöðuna sjálfar fyrir sínar fjölskyldur.

Eva Lind sagði að hún myndi aldrei taka áhættu með börnin sín ef hún teldi bæinn ekki öruggan. Dagmar tók í sama streng og sagði að öryggi væri númer eitt, tvö og þrjú, en að án húsnæðis og skólastarfs yrði engin raunveruleg uppbygging í bænum.

Skólahald og húsnæði haldast í hendur

Í viðtalinu kom skýrt fram að málið snerist ekki aðeins um skóla, heldur líka um búsetu. Eva Lind sagði að staðan á húsnæðismálum væri óljós og að það gerði fjölskyldum enn erfiðara fyrir að skipuleggja endurkomu. Hún vísaði þar til Þórkötlu, sem á nú fjölda húsa í Grindavík, og sagði að óvissa um samninga og áframhaldandi afnot gerði fólki erfitt um vik að taka afstöðu til haustsins.

Að þeirra mati tengdist þetta allt saman: fólk gæti ekki tekið upplýsta ákvörðun um að flytja aftur nema það vissi hvort það hefði húsnæði, hvort börnin gætu gengið þar í skóla og hvaða framtíðarsýn stjórnvöld hefðu í raun fyrir bæinn.

Segja Grindavíkurnefnd ekki hlusta

Báðar sögðu þær að upplifun Grindvíkinga af störfum nefndarinnar væri sú að kallað væri eftir sjónarmiðum þeirra án þess að þau fengju raunverulega vigt. Eva Lind sagði að oft hefði hún haft á tilfinningunni að bara væri verið að „tikka í box“ með því að halda fundi eða bjóða í samtal.

Dagmar sagði jafnframt að það vekti sérstaka athygli að þótt skipunartími Grindavíkurnefndar rynni út skömmu eftir sveitarstjórnarkosningar væri á sama tíma verið að auglýsa eftir verkefnastjóra í málefnum Grindavíkur í forsætisráðuneytinu til tveggja ára. Í þeirra huga benti það til þess að stjórnvöld hygðust halda áfram að stýra málum Grindavíkur ofan frá í stað þess að færa íbúum meira forræði.

Telja umræðuna of neikvæða

Þær gagnrýndu einnig hvernig Grindavík væri gjarnan sýnd og rædd opinberlega. Eva Lind vísaði þar meðal annars til greinar Dagmarar á Vísi þar sem hún bauð fólki að koma í kaffi og sjá bæinn með eigin augum, fremur en að treysta einhliða myndum og umræðu á samfélagsmiðlum. Dagmar sagði sjálf að hún upplifi sig örugga í Grindavík og vilji fá að taka ákvörðun fyrir sína fjölskyldu.

Þær sögðu báðar að ítrekað væri dregin upp dekkri mynd af bænum en raunveruleikinn gæfi tilefni til. Dagmar nefndi sem dæmi að þegar fjallað væri um Grindavík fengi neikvæða hliðin gjarnan meira vægi en sú staðreynd að þar væri atvinnulíf í gangi, ný starfsemi að spretta upp og fólk enn með sterkar taugar til bæjarins.

Börnin blómstri þegar þau koma aftur í bæinn

Dagmar sagði líka að umræðan um börn í Grindavík yrði að taka mið af líðan barnanna sjálfra. Að hennar sögn sæju foreldrar það greinilega að mörgum börnum liði betur þegar þau kæmu aftur í Grindavík, til dæmis í íþróttir eða sund, og að brosin væru oft stærri þar en annars staðar.

Þær töldu því að ekki mætti líta eingöngu til hættumats á pappír, heldur þyrfti einnig að horfa til félagslegra þátta, tengsla, rótgróinnar heimkenndar og þeirrar áhrifa sem langvarandi óvissa hefði haft á börn og fjölskyldur.

Ekki að biðja um afslátt af öryggi

Þrátt fyrir gagnrýni sína lögðu þær báðar áherslu á að þær væru ekki að biðja um afslátt af öryggi. Þvert á móti sögðu þær að allur grunnur endurreisnar Grindavíkur hlyti að byggja á því að fólk upplifði sig öruggt. Ágreiningurinn snerist frekar um það hvernig áhættan væri metin, hvaða upplýsingar væru látnar vega þyngst og hver ætti að hafa síðasta orðið um það hvort fjölskyldur gætu snúið aftur.

Eva Lind sagði að það væri „ekkert mál að lifa með náttúrunni“ en miklu erfiðara að þurfa um leið að „berjast við stjórnvöld“. Með því dró hún skýrt fram það sem býr undir hjá mörgum Grindvíkingum: að óánægjan snýst ekki bara um náttúruvá, heldur líka um hvernig stjórnvöld nálgast fólkið í bænum og taka ákvarðanir um framtíð þess.

Fleiri greinar